Πόσο μαύρη υπήρξε η Ωραία Ελένη;

Πάλι όπα παιδιά! Δεν έχει να πάθει τίποτα η Ελένη, ούτε να φοβηθεί η Οδύσσεια, ούτε προφανώς κι ο Όμηρος από τις άστοχες, έστω, παρεμβάσεις ή τις δόλιες (;) διαστροφές του μύθου για τους όποιους, εμπορικούς λόγους. Εξάλλου δεν είναι η πρώτη φορά και, όπως οσμίζομαι, δεν θα είναι ούτε η τελευταία. Δηλαδή αν κάποιος artist παρουσιάσει τον Πάρι σαν γκέι, πρέπει να μου παρεξηγηθεί ο αδελφός Πάρης, ή ο φίλος Πάρις Τσεβάς; Ήμαρτον!

Το Δωδεκάθεο και οι ήρωες του Ομήρου αποτελούσαν ανέκαθεν τα πιο τερπνά αναγνώσματα κάθε πολιτισμένης εποχής και σταθερή πηγή έμπνευσης ολόκληρης της Δύσης. Από τον Ντα Βίντσι και τον Φενελόν ως τον Πικάσο και τον Τζόις και από τον Μοντεβέρντι ως τον Όφενμπαχ ή τον Σατί.

Από την άλλη πλευρά, δεν πρέπει να ξεχνάτε ότι πρόκειται για μύθο – που βέβαια καλύπτει ιστορικά γεγονότα – και όχι για την ιστορία καθαυτή και ότι ο μύθος, ήδη από την αρχαιότητα, ήταν εύκαμπτος, σκόπιμα πολύμορφος ώστε να μεταμορφώνεται ανάλογα τις περιστάσεις παραμένοντας ανοιχτός σε ποικίλες ερμηνείες και προσεγγίσεις. Λειτουργούσε σαν ένδυμα τόσο της φυσικής όσο και της μεταφυσικής τάξης των πραγμάτων του αρχαίου κόσμου. Ειδικά ο αρχετυπικός, ελληνικός μύθος κατάφερε, με την ασύλληπτη γοητεία του, να γίνει η μυστική συνείδηση όλης της ανθρωπότητας και να διαποτίσει πάμπολλες επιμέρους κουλτούρες.

Μην φοβάστε την Ελένη!

Άρα λοιπόν ουδείς φόβος και ουδείς κίνδυνος υπάρχει ω Συνέλληνες, δηλαδή άλλα λόγια να αγαπιόμαστε και άρες μάρες κουκουνάρες. Επιστρέψετε ήσυχοι στις βαρετές τηλεμαχίες όπου διάφοροι ανόητοι ταλαιπωρούν τα ήδη κακοπαθημένα ελληνικά αλλά και στις εξηλιθιωμένες, κομματικές κοκκορομαχίες. Εκτός κι αν τα βάλουμε και με τον Ευριπίδη ή τον Σεφέρη που διατείνονται ότι ολόκληρος ο τρωικός πόλεμος έγινε για να αδειανό πουκάμισο…για μίαν Ελένη!

Όσο για μένα, πίστευα και πιστεύω ότι black is beautiful. Και ότι δεν αναγνωρίζονται ιδιοκτήτες ούτε στον μύθο, ούτε στην ιστορία, ούτε εν γένει στον πολιτισμό. Αλλά ότι υπάρχουν απλώς άνθρωποι που έχουν την ευαισθησία να δημιουργήσουν από το παλιό το καινούργιο αξιοποιώντας την παράδοση με τους τρόπους του σήμερα και άλλοι που απλώς αντιμετωπίζουν την πολύτιμη όντως ιστορία τους σαν ένα είδος airbnb, κάτι προς άμεση εκμετάλλευση. Όπως συνήθως σκέφτονται και συχνά πράττουν οι μενδωνίτσες του ΥΠΠΟ.

Από την άλλη, όπως ισχυρίζονται και οι πρώτοι διαστροφείς του ελληνικού (μας!) μύθου, οι Λατίνοι με τον Βιργίλιο, Οβίδιο και τα ρέστα, de gustibus at coloribus non disputandum est. Δηλαδή όταν πρόκειται για τα προσωπικά γούστα του καθενός, δεν υπάρχουν κανόνες και προφήτες αλλά…

ΥΓ. Το 2016 είχα οργανώσει στο Μουσείο Βορρέ της Παιανίας μαζί με τον άνθρωπο-ορχήστρα Άγγελο Παπαδημητρίου μίαν αλλοιώτικη έκθεση υπό τον τίτλο: Ιστορία και Ειρωνεία. Είχαμε μάλιστα εκδώσει και έναν ιδιαίτερα ευρηματικό κατάλογο, σχεδιασμένο εξ ολοκλήρου από τον Άγγελο. Είμαι λοιπόν στην ευχάριστη θέση να ανακοινώσω ότι ο κατάλογος επανεκδίδεται από τις εκδόσεις Νίκας ενώ παράλληλα τον προσεχή Οκτώβριο θα παρουσιαστεί ένα είδος “Ιστορία και Ειρωνεία νούμερο 2” που αλλού, στο πάντα φιλόξενο μουσείο Βορρέ.