Η τράπουλα είναι σημαδεμένη στις τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος
07/08/2024![Η τράπουλα είναι σημαδεμένη στις τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος, Γιώργος Τσιτσιλιάνος](https://slpress.gr/wp-content/uploads/2024/08/kari-shea-QfAX7_xjxm4-unsplash-1-825x601.jpg)
Είδαμε τις νέες τιμές των προμηθευτών ηλεκτρικού ρεύματος στα πράσινα και κίτρινα τιμολόγια για το μήνα Αύγουστο. Ο πρωθυπουργός μίλησε για “ουρανοκατέβατα” υπερέσοδα των ηλεκτροπαραγωγών. O αρχικός προγραμματισμός της κυβέρνησης ήταν ουσιαστικά η φορολόγησή των υπερεσόδων και η επιδότηση των καταναλωτών μέσω του Ταμείου Ενεργειακής Μετάβασης για τους μήνες Ιούλιο και Αύγουστο.
Στη συνέχεια, είδαμε μία τάση μείωσης της χονδρικής τιμής (ΤΕΑ) από τους προμηθευτές της ηλεκτρικής ενέργειας. Έγινε πολύς θόρυβος από τις κυβερνητικές δηλώσεις για επιδοτήσεις πέραν των 15 λεπτών την Kwh, που είχε πρόσθετο λογικό νόημα συνεννόησης στην διαμόρφωση της χονδρικής τιμής. Τελικά φτάσαμε στην φορολόγηση των ηλεκτροπαραγωγών κατά 10 ευρώ την Mwh, που ισοδυναμεί περίπου σε 25-30 εκατ. ευρώ, μόνο για τον μήνα Αύγουστο, ενώ το Ιούλιο που ήρθαν τα πάνω κάτω στη χονδρική τιμή το ξεχάσαμε…
Ωστόσο, η εκτίμηση αυτού του ποσού, ενδεχομένως δεν προήλθε κατόπιν ενδελεχούς ελέγχου των υπερεσόδων των ηλεκτροπαραγωγών από την ΡΑΕ. Τελικά, η λιανική τιμή των παρόχων διαμορφώθηκε κοντά στα 15 λεπτά την Kwh στην καλύτερη περίπτωση, αφού υπολογίστηκε και η κρατική επιδότηση μέσω του Ταμείου Ενεργειακής Μετάβασης που είναι στα 1,6 λεπτά ανά Kwh. Αν βάλουμε τα πράγματα στη σειρά των γεγονότων που μεσολάβησαν, παρατηρούμε μία άτακτη υποχώρηση της κυβέρνησης, σε συνάρτηση με τον αρχικό προγραμματισμό της και των αρχικών κυβερνητικών δηλώσεων. Ουσιαστικά μηδενίζεται η αρχικά γενναία δήλωση του πρωθυπουργού για ουρανοκατέβατα κέρδη των εταιρειών.
Πώς διαμορφώνονται οι τιμές
Θα αναφέρω ένα αριθμητικό παράδειγμα υπολογισμού της τελικής τιμής από ένα τυχαίο πάροχο, για να αντιληφθούμε πως υπολογίζεται και έχει διαμορφωθεί η κατάσταση στα πράσινα τιμολόγια. Η μεσοσταθμική χονδρική τιμή του Ιουνίου ήταν 0,09889 ευρώ την Kwh. Η μεσοσταθμική χονδρική τιμή του Ιουλίου έκλεισε στα 0,13518 ευρώ την Kwh. Δηλαδή έχουμε μία αύξηση της τάξης κοντά στο 36,6%. Θυμίζω ότι η τελική τιμή (ειδική τιμή) προκύπτει: από την (βασική τιμή) + (Μηχανισμό Διακύμανσης) + (Πάγιο που διαμορφώνεται ανάλογα με την εταιρεία).
Ενώ η μεσοσταθμική χονδρική τιμή (m-1) του Ιουλίου έκλεισε στα 0,13518 ευρώ την Kwh, η βασική τιμή καθορίστηκε από τον πάροχο στα 0,16 ευρώ την Kwh. Δηλαδή έχουμε μία αύξηση της τάξης κοντά στο 18%. Δεν θα μπορούσε η αύξηση να είναι μικρότερη; Της τάξης του 10% ή του 5% ή 3% ή καθόλου; Προφανώς η καθορισμένη τιμή είναι πολιτική της κάθε εταιρείας σε συνάρτηση με το κέρδος της.
Στη συνέχεια έχουμε μία “φαινομενική” έκπτωση της τάξης του 53% και φτάνουμε στα 0,07520 ευρώ την Kwh. Έλα όμως που έρχεται να προστεθεί και το ποσό του Μηχανισμού Διακύμανσης με βάση τον μαθηματικό τύπο. Από αυτόν προκύπτει το ποσό των 0,08871 ευρώ την Kwh. Αυτός ήταν ο λόγος που αποκάλεσα την έκπτωση φαινομενική. Αν το ποσό αυτό προστεθεί στην βασική τιμή των 7,520 λεπτών την Kwh συμπεριλαμβανομένης και της έκπτωσης, φτάνουμε στα 0,16391 ευρώ την Kwh. Έρχεται τώρα η επιδότηση κατά 1,6 λεπτά την Kwh και η τελική τιμή διαμορφώνεται στα 0,14791 ευρώ την Kwh μέχρι τις πρώτες 500 Kwh. Για άνω των 500 Kwh συμπεριλαμβανομένης και της επιδότησης των 1,6 λεπτών –με την ίδια λογική που μνημόνευσα παραπάνω– προκύπτει η τελική τιμή των 0,15355 ευρώ την Kwh.
Οι τιμές και ο Μηχανισμός Διακύμανσης
Στο σημείο αυτό μπορούμε θα κάνω τα εξής σχόλια:
Πρώτον. Εδώ έχουμε το παράλογο του κόστους που προκύπτει από τον Μηχανισμό Διακύμανσης, το οποίο στην περίπτωση αυτή είναι συγκριτικά πολύ μεγάλο. Να θυμίσω ότι όσο αυξάνεται η χονδρική τιμή στο χρηματιστήριο ενέργειας, ανάλογα αυξάνεται και το κόστος του Μηχανισμού Διακύμανσης που ακολουθεί τον αλγόριθμο του μαθηματικού τύπου. Γιατί; Όσο πιο μεγάλος είναι ο συντελεστής προσαύξησης α, και όσο πιο μεγάλη είναι η διαφορά της χονδρικής τιμής που έκλεισε τον Ιούλιο (ΤΕΑ m-1) από την τιμή του άνω ορίου Lu, τόσο πιο μεγάλο θα είναι το κόστος του Μηχανισμού Διακύμανσης που θα προστεθεί στην Βασική Τιμή.
Και ενώ βλέπουν οι αρμόδιοι του Υπουργείου Ενέργειας ότι ο ρυθμός της χονδρικής είναι ανοδικός και θα υπάρχει πρόβλημα, δεν δίνουν τις απαραίτητες οδηγίες στους προμηθευτές να βελτιώσουν τις παραμέτρους, ώστε το προστιθέμενο ποσό να είναι ελάχιστο ή μηδέν ή αρνητικό (πιστωτικό στους καταναλωτές). Αυτό το δικαίωμα το έχει το Υπουργείο και θα πρέπει οι παράμετροι αυτοί που καθορίζουν το κόστος του Μηχανισμού Διακύμανσης, να ανανεώνονται σε τακτά χρονικά διαστήματα, ανάλογα με την αύξηση ή την μείωση του ρυθμού μεταβολής της χονδρικής. Ωστόσο, όπως αντιλαμβάνεστε, οι υπεύθυνοι των δύο πλευρών (Υπουργείο και προμηθευτές) τα έχουν ρυθμίσει με τέτοιο τρόπο, ώστε να φαίνονται στους καταναλωτές ότι κάνουν το καλύτερο δυνατό να μειώσουν τις τιμές, αλλά το κέρδος των εταιρειών να είναι υψηλό. Πως λέγεται αυτό;
Ο Μηχανισμός Ελέγχου και τα υπερέσοδα
Δεύτερον. Αφού η χονδρική τιμή του Ιουλίου έκλεισε στα 0,13518 ευρώ την Kwh, δεν θα τους έφτανε, έστω στην καλύτερη περίπτωση, μία αύξηση της Βασικής Τιμής της τάξης του 5%. Κι αφού είναι τόσο γενναίοι στις εκπτώσεις του 53% η τιμή θα ήταν 6,67 λεπτά την Kwh. Να προσθέσουμε και το απαράδεκτο από κάθε λογική κόστος του Μηχανισμού Διακύμανσης 8,871 λεπτά την Kwh, φτάνουμε 15,541 λεπτά την Kwh. Αν αφαιρέσουμε και την κρατική επιδότηση των 1,6 λεπτών την Kwh φτάνουμε στην τελική τιμή των 13,94 λεπτών την Kwh. Με αυτό το παράδειγμα θέλω να υπογραμμίσω ότι όταν θέλεις και χωρίς να υπολογίζεις το πολύ μεγάλο κέρδος, πολλά μπορείς να κάνεις ως κυβέρνηση και ως προμηθευτής για να μειώσεις το κόστος του ηλεκτρικού ρεύματος και να διευκολυνθούν τα νοικοκυριά που ζουν μέσα στη γενικότερη ακρίβεια.
Τρίτον. Θυμάστε την αναγγελία του πρωθυπουργού για την δημιουργία εκείνου του περιβόητου Μηχανισμού Ελέγχου των ουρανοκατέβατων υπερεσόδων, που θα ερχόταν νομοθετικά και άμεσα στη Βουλή; Αυτή η ενέργεια –σύμφωνα με τις πρόσφατες δηλώσεις του αρμόδιου υπουργού– πήγε στις καλένδες με την δικαιολογία ότι δεν το προβλέπει η οδηγία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ενώ προβλέπεται σε καταστάσεις όπου η χονδρική τιμή αυξάνεται και εγκυμονεί παράλληλα κινδύνους φτωχοποίησης των Ευρωπαίων καταναλωτών και μεγάλη κερδοσκοπία από τους εμπόρους.
Το συμπέρασμα που προκύπτει από όλη αυτή την ιστορία του κόστους του ηλεκτρικού ρεύματος είναι ότι “η τράπουλα είναι σημαδεμένη”.
Ο Γιώργος Τσιτσιλιάνος είναι μέλος του Πολιτικού Συμβουλίου των “Δημοκρατών”.